Cùng tham gia góp ý kiến vào dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) trên ứng dụng VNeID xây dựng pháp luật vì cuộc sống bình yên
Kính thưa toàn thể cán bộ, đảng viên và Nhân dân!
Bộ luật Hình sự là đạo luật cơ bản giữ vai trò chủ đạo trong hệ thống pháp luật hình sự của nước ta, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc bảo vệ chế độ, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, đấu tranh phòng, chống tội phạm, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội và tạo môi trường ổn định cho sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.
Nhằm tiếp tục thể chế hóa đường lối, chủ trương của Đảng, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, ứng phó hiệu quả với các thách thức tội phạm phi truyền thống (đặc biệt là tội phạm công nghệ cao, tội phạm trên không gian mạng) và tiếp tục nhân đạo hóa chính sách hình sự, quá trình xây dựng Dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) đang được khẩn trương triển khai lấy ý kiến rộng rãi trong toàn xã hội.
Thực hiện chỉ đạo của Bộ Công an và Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên (tại Công văn số 6143/UBND-NC ngày 13/9/2026), để phát huy quyền làm chủ của Nhân dân, huy động trí tuệ tập thể đóng góp vào việc hoàn thiện hệ thống pháp luật, cấp ủy, chính quyền các cấp kêu gọi toàn thể cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và các tầng lớp Nhân dân tích cực tham gia nghiên cứu và đóng góp ý kiến vào dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi).
1. Nội dung trọng tâm cần quan tâm đóng góp ý kiến
Khi tham gia đóng góp ý kiến, Nhân dân có thể tập trung nghiên cứu vào các nhóm vấn đề lớn của dự thảo, bao gồm:
Đề xuất bỏ hình phạt tử hình với 6 tội danh
Một trong những những điểm mới đáng chú ý tại dự thảo Bộ luật Hình sự là Bộ Công an tiếp tục đề xuất xóa bỏ hình phạt tử hình đối với 06 tội danh, thu hẹp phạm vi áp dụng hình phạt tử hình chỉ còn đối với 04/10 tội danh.
Cụ thể, theo dự thảo Bộ luật Hình sự sửa đổi, đề xuất bỏ hình phạt tử hình ở 06 tội danh sau:Tội bạo loạn (Điều 112); Tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi (Điều 142);Tội mua bán trái phép chất ma tuý (Điều 251); Tội chống loài người (Điều 422); Tội phạm chiến tranh (Điều 423); Bỏ 01 tội danh có hình phạt tử hình do nhập Tội khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân (Điều 113) vào Tội khủng bố (Điều 299).
Như vậy, sau khi điều chỉnh, dự thảo Bộ luật Hình sự 2026 dự kiến còn lại 04 tội danh có hình phạt tử hình là: Tội phản bội Tổ quốc (Điều 107); Tội giết người (Điều 123); Tội khủng bố (Điều 299); Tội sản xuất trái phép chất ma tuý (Điều 248).
Nhập Tội khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân (Điều 113) vào Tội khủng bố (Điều 299)
Theo Bộ Công an, việc nhập hai tội danh này và bổ sung tình tiết “nhằm chống chính quyền nhân dân” ở Phần chung của Bộ luật Hình sự sẽ tạo điều kiện thuận lợi trong thực tiễn áp dụng xử lý đối với loại tội phạm này, đáp ứng yêu cầu chính trị, pháp luật, cũng như hợp tác quốc tế.
Bổ sung xử lý hành vi dùng AI giả mạo giọng nói, hình ảnh để chiếm đoạt tài sản
Đây là điểm mới quan trọng tại dự thảo Bộ luật Hình sự trong thời đại công nghệ số ngày càng phát triển. Cụ thể, tại khoản 1 Điều 290 dự thảo Bộ luật Hình sự, quy định người nào thực hiện một trong những hành vi sau đây thì bị phạt cảnh cáo không giam giữ đến 03 năm hoặc bị phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm, bao gồm:
- Hành vi sử dụng thông tin về tài khoản, thẻ ngân hàng, dữ liệu định danh điện tử, dữ liệu xác thực điện tử hoặc thông tin thanh toán khác của cơ quan, tổ chức, cá nhân để chiếm đoạt tài sản của chủ tài khoản, chủ thẻ hoặc thanh toán hàng hóa, dịch vụ;
- Làm, tàng trữ, mua bán, sử dụng, lưu hành thẻ ngân hàng giả nhằm chiếm đoạt tài sản của chủ tài khoản, chủ thẻ hoặc thanh toán hàng hóa, dịch vụ;
- Truy cập bất hợp pháp vào tài khoản số, tài khoản thanh toán của cơ quan, tổ chức, cá nhân nhằm chiếm đoạt tài sản;
- Thực hiện hành vi gian dối trong giao dịch điện tử hoặc hoạt động trên không gian mạng nhằm chiếm đoạt tài sản;
- Thiết lập, cung cấp trái phép dịch vụ viễn thông, internet nhằm chiếm đoạt tài sản;
- Sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo hoặc phương tiện công nghệ khác để giả mạo giọng nói, hình ảnh, sinh trắc học, thông tin xác thực của các tổ chức, cá nhân.
Như vậy, nếu quy định này được thông qua, hành vi lợi dụng AI để giả mạo giọng nói, hình ảnh, sinh trắc học hoặc thông tin xác thực nhằm chiếm đoạt tài sản sẽ có thể bị xử lý hình sự. Với khung cơ bản, người vi phạm có thể đối mặt với mức phạt tù đến 03 năm.
Bổ sung các tội danh liên quan đến dữ liệu cá nhân
Đáng chú ý là dự thảo bổ sung các tội danh liên quan đến dữ liệu cá nhân, gồm:Tội xâm phạm dữ liệu cá nhân (Điều 159a); Tội mua, bán trái phép dữ liệu cá nhân (Điều 159b); Tội cản trở hoạt động bảo vệ dữ liệu cá nhân (Điều 159c) .
Theo dự thảo, hành vi thu thập, xử lý, trao đổi, tặng cho, công khai hóa, chiếm đoạt, sử dụng trái phép hoặc cố ý làm lộ, mất dữ liệu cá nhân của người khác có thể bị xử lý hình sự nếu đáp ứng các dấu hiệu định tội. Pháp nhân thương mại phạm tội cũng có thể bị xử lý với mức phạt tiền lên đến hàng tỷ đồng hoặc bị đình chỉ hoạt động có thời hạn trong một số trường hợp.
Đối với hành vi mua, bán trái phép dữ liệu cá nhân, dự thảo quy định nhiều khung xử lý khác nhau căn cứ vào số lượng dữ liệu bị mua bán, mức thu lợi bất chính, tính chất tổ chức, chuyên nghiệp hoặc việc sử dụng phương tiện điện tử để phạm tội.
Đề xuất nộp tiền để được hưởng án treo thay thế hình phạt tù
Theo Điều 65 dự thảo Bộ luật Hình sự sửa đổi, quy định về án treo theo hướng bổ sung trường hợp khi xử phạt tù không quá 05 năm, nếu xét thấy không cần bắt người phạm tội chấp hành hình phạt tù và không thuộc trường hợp được hưởng án treo theo khoản 1 Điều 65 dự thảo Bộ luật Hình sự sửa đổi, Tòa án có thể quyết định cho hưởng án treo, xác định mức tiền phải nộp để thay thế hình phạt tù và ấn định thời gian thử thách từ 01 năm đến 02 năm.
Nếu được thông qua, đây sẽ là điểm mới đáng chú ý trong chính sách hình sự, góp phần đa dạng hóa biện pháp xử lý, giảm áp lực thi hành án phạt tù nhưng vẫn bảo đảm tính răn đe, giáo dục.
Bổ sung trường hợp loại trừ trách nhiệm hình sự
Theo dự thảo Bộ luật Hình sự sửa đổi quy định các trường hợp được lợi trừ trách nhiệm hình sự bao gồm: Sự kiện bất ngờ (Điều 20); Sự kiện bất khả kháng (Điều 20a); Tình trạng không có năng lực trách nhiệm hình sự (Điều 21); Phòng vệ chính đáng (Điều 22); Tình thế cấp thiết (Điều 23); Gây thiệt hại trong khi bắt giữ người phạm tội (Điều 24); Rủi ro trong nghiên cứu, thử nghiệm, áp dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật, công nghệ mới hoặc thử nghiệm mô hình kinh doanh mới (Điều 25); Thi hành mệnh lệnh của người chỉ huy hoặc của cấp trên (Điều 26); Thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, đấu tranh phòng, chống tội phạm của lực lượng vũ trang (Điều 26a).
So với luật hiện hành, dự thảo Bộ luật Hình sự đã bổ sung thêm 02 trường hợp loại trừ trách nhiệm hình sự là sự kiện bất khả kháng và thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, đấu tranh phòng, chống tội phạm của lực lượng vũ trang.
2. Hướng dẫn cách thức tham gia đóng góp ý kiến qua ứng dụng VNeID
Nhằm tạo điều kiện thuận lợi, nhanh chóng và bảo đảm tính minh bạch, việc lấy ý kiến đóng góp đối với dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) được thực hiện hoàn toàn trực tuyến trên ứng dụng định danh quốc gia VNeID.
Bước 1: Công dân mở ứng dụng VNeID trên điện thoại thông minh và thực hiện đăng nhập tài khoản định danh điện tử cá nhân.
Bước 2: Tìm đến mục/chức năng lấy ý kiến về Dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) theo hướng dẫn tích hợp trên hệ thống.
Bước 3: Đọc kỹ các nội dung của dự thảo, điền các ý kiến đóng góp, đề xuất hoặc kiến nghị của cá nhân đối với các điều khoản cụ thể.
Bước 4: Gửi ý kiến đóng góp về hệ thống trước ngày 20/09/2026.
Việc đóng góp ý kiến vào dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ là quyền lợi mà còn là nghĩa vụ và trách nhiệm chính trị của mỗi công dân đối với công cuộc xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
Mỗi ý kiến đóng góp dù là nhỏ nhất đều mang giá trị thiết thực giúp cơ quan soạn thảo hoàn thiện văn bản luật, bảo đảm khi bộ luật được thông qua sẽ sát với thực tiễn cuộc sống, bảo vệ tối đa quyền lợi hợp pháp của người dân và thúc đẩy đất nước phát triển bền vững.
Đề nghị thủ trưởng các sở, ban, ngành, đoàn thể, Chủ tịch UBND các xã, phường tập trung quán triệt, đẩy mạnh tuyên truyền sâu rộng đến 100% cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và Nhân dân địa phương tích cực tham gia hoàn thành việc góp ý trước ngày 20/9/2026.
Trân trọng kêu gọi toàn thể Nhân dân tích cực hưởng ứng và tham gia góp ý
